Formula 1 komisyonu 'Ferrari herkesi geçiyor, spor elden gidiyor!' endişelerine çözüm üretmek için Pazartesi günü, daha önceden üretilmiş bir dizi potansiyel önlemi görüşmek üzere toplandı. Toplantıda tartışılan birçok öneri reddedilirken üç alanda değişiklik yapılması uygun görüldü: sıralama turları, puanlama ve lastik geliştirimi. Yani komisyon düşündü, düşündü, sonunda yaptığı uygulamalarda değiştirecek pek de ciddi birşey bulamadı!

Komisyonda ne konuşuldu?
Bu konu nerede ise sezonun ortasından bu yana son derece sıcak, zira Ferrari sezon başında ele geçirdiği hakimiyeti sezon sonuna doğru artırarak devam ettirdi. Sezon ortasından itibaren Ferrari'yi yakalaması beklenen Williams/BMW birkaç iyi sıralama turu perfroması dışında herhangi bir varlık gösteremezken diğer büyükbaş McLaren/Mercedes ise geni Raikkonen ve tecrübeli Coulthard'ın kişisel çabaları sonucu birkaç puan kırıntısı toplamaktan ileri gidemedi. Durum böyle olunca, yani rekabet azalınca, TV seyredilme oranlarında azalma ve dolayısı ile de takım patronlarının paçalarında 'tutuşma' eğilimleri başgöstermeye başladı!

Büyük oranda 'Monarşik' bir yapı ile yönetilen Formula 1'in en tepesinde iki isim, Uluslararası Otomobil Federasyonu FIA'nın başkanı Max Mosley ve Formula 1'in ticari haklarının tek sahibi Bernie Ecclestone Pazartesi günü yaptıkları basın toplantısında varılan sonuçları açıkladılar. Açıklamanın içeriği, toplantıda konuşulanların genel içeriğini anlamak için yeterliydi.

Öncelikle F1'de rekabetin artırılması için neler önerildiğini hatırlayalım: Partik alanda önerilen değişiklikler her sürücünün her sezonda bir takımın aracını en az bir defa kullanmasını öneren Sürücü Değişimi önerisi, ki bu en radikal öneri sayılıyordu; sıralama turlarının Cuma ve Cumartesi gününe yayılacak şekilde yapılması; lastik üreticilerinin her takıma özel lastik tasarlayabilmelerine izin verilmesi; araçlara sürücünün toplam puanına göre ekstra ağırlık koyulması ve sezon içi testlerinin yasaklanması/sınırlanması ieklinde idi. Teknolojik bazlı önlemler ise genel olarak Aerodinami, şanzıman, motor ve araç elektroniği konularında sezon içinde takımların yapmasına müsade edilen değişikliklerin kısıtlanması ve sıkı kontrol altına alınmasını öneriyordu.

Max ve Bernie Sahnede
Bu öneriler, FIA yetkilileri ve Takım patronları, yada diğer adı ile Formula 1 komisyonunda geçen hafta boyunca yapılan toplantılarda uzun uzun tartışıldı. Toplantı sonunda varılan kararlar ise Pazartesi günü yapılan bir basın toplantısı ile de spor kamuoyuna duyuruldu. Komisyon özetle şu kararlara varmıştı:

1. Sıralama turları Cuma ve Cumartesi günleri toplamda 1'er saatlik seanslar halinde ve sürücülerin her seansta sadece 1 aktif tur (yani pitten çıkışını izleyen ve start finiş düzlüğünden ilk geçtiği anda zaman tutulmaya başlayan tur) atma şansı olacak. Buna göre Cuma günü ilk piste çıkacak olan sürücü iampiyona lideri olurken bugün sonunda attığı tek turla en iyi dereceyi elde eden sürücü, Cumartesi günü yapılacak sıralama turlarında en son sırada start alacak.
Bu değişikliğin ana amacı sırlama turunu atan her aracın pistte tek başına olacağı için TV görünme süresinin eşit olması. Yani bu önlem ile örneğin Ferrari ile aynı anda piste çıkan Minardi pilotunun görünürlüğünün azalması sorununun üstesinden gelinmeye çalışılıyor.
2. Puanlama sistemi ilk sekiz yarışmacıya puan verecek ve özellikle birinci ile ikinci arasındaki puan farkını azaltacak şekilde revize edildi. Bu şekilde her yarışın ilk sekizi puan alacak (eskiden ilk 6'ya veriliyordu) ve birinci 10 puan alırken ikinci 8, üçüncü 6 şeklinde azalan puanlarla sekizinci olana 1 puan verilecek. Bu şekilde hem sezon sonunda sıfır puan alan yarışmacı ve takım sayısı azalacak hem de şampiyona liderinin matematiksel olarak şampiyonluğu garantileme noktası biraz olsun ötelenmiş olacak.
3. Takım emirleri yasaklandı! Nasıl olacak şimdilik belli değil ama Mosley açıklamasında takım emri konseptinin yasaklandığını açıkladı. Bu sayede ne elde edileceğini belirtmeye gerek var mı?
4. Üreticilere sağlanan Lastik tasarım esnekliği ile Mıchelin ve Bridgestone firmalarına her takıma ayrı hamur ve desende lastik tasarlayıp üretme hürriyeti verildi. Bu sayede tek büyük müşterisi Ferrari olan Bridgestone'un, hem McLaren hem de Williams uyacak 'ortaya karışık' bir lastik tasarlamak zorunda kalan Michelin'e karşı olan avantajının ortadan kalkması bekleniyor. Tabi eğer gerçek sorun Bridgestone'un hakikaten teknolojisi Michelin'den üstün değilse! Bu sorunun yanıtını 2003'te daha objektif bir gözle görebileceğiz.

Önemli değişiklik yok!
Bu değişiklikler arasında, tek turluk sıralama turu kararı dışında pek ciddi değişiklik yok. Bu da yarış sonucu yada takımların rekabet güçleri ile ilgili direk etikisi olacak bir değişiklik değil. Ancak en azından sıralama turlarının biraz daha heyecanlı geçmesi, biraz daha kolay ve düzenli izlenebilmesi sağlanacak ve bu da küçük ve orta ölçekli sponsorlar için oldukça büyük bir avantaj.

Puan sistemindeki değişiklik aslında çok basit gibi görünse de belirli oranda rekabeti artırıcı olabilir. En azında ikinci olanın 8 puan alabiliyor olması, sürekli yarış kazanan bir takımın sezonun çok erken safhalarında büyük puan avantajları elde etmesini büyük oranda engelleyebilir. Lastik ve takım emirleri konusunda yorum yapmak için ise henüz çok erken.

James Bond olayı...
Son haftalarda 'sporun eski heyecanı geri gelecek' argümanı ile sürekli yapay tartışma gündemi yaratan FIA ve Formula 1 komisyonu, şapkayı önüne koyup gerçekten ne yapılabileceğini düşününce gerçeği gördü: dışarıdan bu şekilde alınacak önlemlerin hemen hemen hiçbiri beklenen etkiyi göstermeyecekti. Ne sürücü değişimi ne de kazanan araca ekstra ağırlık eklenmesi gerçekçi önlemler olamazdı – hangi spor dalında iyi olan ekip cezalandırılıyor? Rakibini 8-0 yenen futbol takımını bir hafta sonraki maçta 10 kişi ile oynatmak yada, oyuncularından birini bir haftalığına vermeye mecbır etmenin mantığı ne olabilir? FIA, önce çok gürültü yaptı ama sonunda sağduyulu davranıp sporun etiğine zarar verecek bir karardan kaçındı.

Bugün yaşanan konunun temeli aslında sporun kendini içine soktuğu kısır döngüde yatıyor ve bunu, yani Formula 1 gösteri sporunun (!) geleceğini bir sonraki yazımızda tartışacağız. Şimdilik sadece yazının başında bahsettiğimiz James Bond filmleri örneğini tamamlayacak soruyu sorarak bu haftaki yazımızı noktalayalım: bugün Austin Powers isimli Bond'u alaya alan kahramanın doğuş noktası da aslında seyircinin Bond konseptinden sıkılmış olması değil midir?

F1 yönetimi sporu Roger Moore döneminden Pierce Brosnan dönemine geçirmek için uğraşıyor ama aslında seyircinin istediği bu değil. Seyirci aslında her mücadeleyi kolayca kazanan Bond karakterinden sıkıldı artık – daha güçlü rakipler ve daha güçlü mücadeleler görmek istiyor, o kadar...

Birisi Bernie'ye Sean Connery'nin telefon numarasını versin!

Sevgi ve saygılarımla,

Verbal Kint
verbal@verbalkint.com